Accutypes: AGM, gel en lithium vergeleken

De leefaccu bepaalt hoeveel comfort u heeft zodra u niet aan een stroompaal staat. Bij de keuze van een nieuwe accu komt u drie types tegen: AGM, gel en lithium. Ze verschillen sterk in bruikbare capaciteit, levensduur, gewicht en prijs. Hieronder zetten we ze nuchter naast elkaar, zonder een merk of type voor te schrijven.

De drie types in het kort

AGM en gel zijn beide loodaccu's; lithium is een geheel andere techniek.

• AGM (Absorbent Glass Mat): een gesloten loodaccu waarin het zuur in glasvezelmatten is opgenomen. Onderhoudsvrij en relatief voordelig.
• Gel: een loodaccu met verdikt, geleiachtig zuur. Verdraagt diepere ontlading dan AGM, maar is gevoeliger voor de juiste laadspanning.
• Lithium (meestal LiFePO4): licht, veel bruikbare capaciteit en zeer veel laadcycli, maar duurder in aanschaf.

Bruikbare capaciteit: nominaal is niet bruikbaar

Het getal op de accu (bijvoorbeeld 100 Ah) is niet wat u werkelijk mag gebruiken. Een loodaccu ontlaadt u het best niet dieper dan ongeveer de helft; doet u dat structureel wel, dan gaat hij snel achteruit. Een lithiumaccu mag veel dieper leeg, tot ongeveer 80 à 100 procent.

• 100 Ah AGM of gel: grofweg 50 Ah werkelijk bruikbaar.
• 100 Ah lithium: grofweg 80 tot 90 Ah bruikbaar.

Een lithiumaccu levert bij dezelfde nominale maat dus ruwweg het dubbele aan bruikbare stroom.

Levensduur en laadcycli

Een cyclus is één keer ontladen en weer opladen. Hier is het verschil groot:

• AGM: ongeveer 600 tot 1.200 cycli bij ontlading tot de helft.
• Gel: vergelijkbaar tot iets beter, vaak rond 1.000 tot 1.200 cycli, en beter bestand tegen diepere ontlading dan AGM.
• Lithium: doorgaans enkele duizenden cycli — 3.000 en meer is gangbaar — waarmee zo'n accu tien jaar of langer mee kan.

Wie de accu intensief gebruikt, vervangt een loodaccu meerdere keren voordat één lithiumaccu versleten is.

Gewicht

Gewicht telt mee in het laadvermogen van uw camper.

• Een 100 Ah AGM weegt ongeveer 28 tot 32 kilo, gel is meestal nog iets zwaarder.
• Een 100 Ah lithiumaccu weegt vaak maar 10 tot 13 kilo.

Zeker wie extra capaciteit wil, wint met lithium fors aan gewicht — ruimte in het laadvermogen die u elders kunt benutten.

Laadsnelheid en laadgedrag

• Lood (AGM en gel) laadt betrekkelijk traag en neemt tegen het einde steeds minder stroom aan. Een volle lading duurt al gauw zes tot tien uur.
• Gel is daarbij het gevoeligst: een te hoge laadspanning of een verkeerd ingestelde lader verkort de levensduur aanzienlijk.
• Lithium neemt veel sneller en tot bijna vol een hoge laadstroom aan. Dat is een groot voordeel bij zonnepanelen of een korte rit: u vult de accu in veel minder tijd bij.

Let op: een bestaande lader en laadregelaar zijn vaak op lood ingesteld. Overstappen op lithium vraagt doorgaans een aangepast laadprofiel.

Gedrag bij kou

Hier ligt het belangrijkste aandachtspunt voor lithium.

• Een lithiumaccu (LiFePO4) mag u niet opladen onder het vriespunt. Gebeurt dat toch, dan ontstaat onomkeerbare schade in de cellen. Kwaliteitsaccu's hebben een batterijmanagementsysteem (BMS) dat laden bij vorst blokkeert; sommige hebben ingebouwde verwarming. Ontladen (gebruiken) mag bij lithium wel bij lagere temperaturen.
• Loodaccu's kunt u ook bij vorst laden, al levert een koude accu tijdelijk minder capaciteit.

Wie in de winter vrij staat en op zonne-energie bijlaadt, moet dit meewegen.

Onderhoud

Alle drie de types zijn gesloten en vragen géén bijvullen van water, zoals de ouderwetse open loodaccu.

• AGM en gel: houd ze zoveel mogelijk geladen. Een loodaccu die lang leeg staat, verzwakt door sulfatering — zeker in de stalling gedurende de winter.
• Lithium: praktisch onderhoudsvrij, met een lage zelfontlading. Voor lange stalling volstaat een gedeeltelijke lading.

Prijs: aanschaf versus kosten per gebruik

Lithium kost bij aanschaf al gauw twee tot vier keer zoveel als een vergelijkbare AGM. Maar door de veel hogere bruikbare capaciteit en het veelvoud aan laadcycli zijn de kosten per bruikbare kilowattuur over de hele levensduur juist lager. AGM is het voordeligst bij aanschaf; gel zit daar qua prijs tussenin.

Wanneer welke keuze logisch is

• AGM past bij wie vooral op walstroom staat, de camper rustig gebruikt en de aanschafprijs laag wil houden.
• Gel is interessant wanneer u regelmatig dieper ontlaadt en de lader netjes op gel is afgesteld.
• Lithium loont voor wie vaak en langer vrij staat, veel stroom verbruikt, op gewicht let of jarenlang zorgeloos wil rijden — mits u de winterkou in acht neemt.

Er is dus geen 'beste' accu, alleen de accu die past bij hoe u reist. Werk aan de elektrische installatie — het vervangen of ombouwen van accu's, laders en bekabeling — hoort bij een vakman, omdat een fout tot schade of brand kan leiden.

Wilt u weten hoe een bepaald model is uitgerust, of welke camper past bij uw manier van kamperen? Bekijk gerust ons aanbod of neem contact op — we denken graag met u mee.